pascalauclair-header-906

Pascal Auclair leidt retraite speciaal voor LHBTI gemeenschap

Tweeëntwintig jaar geleden moest Pascal Auclair in het reine komen met zijn eigen sterfelijkheid. Nu helpt hij als boeddhistische meditatieleraar anderen om dat te doen. Tussen 8 en 18 november is Auclair in Nederland en leidt hij twee retraites, waaronder een speciaal gericht op de LHBTI gemeenschap. Interview door Lindsay Kyte. Vertaald door Marcel Herwegh.

Het was 1995 en Pascal Auclair was een knappe 25-jarige acteur in Montreal. Zijn leven veranderde echter toen zijn arts de woorden uitsprak: “U bent HIV-positief.”

“Het was alsof het gebouw onder me was ingestort”, zegt Auclair. “Het was alsof dingen die solide waren niet langer solide waren.”

De dokter vertelde Auclair dat hij nog maar een paar jaar te leven had en dat zijn immuunsysteem helemaal verdwenen was. “Maar ik voelde me helemaal niet ziek”, zegt Auclair. “Ik zou naar een auditie gaan voor een bier- of pizzareclame, maar na dit nieuws voelde dat een beetje grof of vulgair. Dus ik dacht: Pascal, misschien moet je gewoon stoppen met acteren. En toen dacht ik: O, ik moet een geheel nieuwe identiteit gaan samenstellen.”

Pascal Auclair

“Ik beschouwde mezelf als jeugdig, knap en onvergankelijk”, zegt hij. “Maar ik had mensen met deze aandoening snel zien verouderen, erg ziek zien zijn en sterven. Een jaar later, toen ik de boeddhistische leringen van de vier boodschappers tegenkwam, waarbij de Boeddha ziekte, ouderdom en dood ontmoette, dacht ik, ik ken die ervaring. ‘

“Ik ging de ware bodemloosheid van verdriet in, maar op een niet-reactieve manier en met nieuwsgierigheid naar het proces.”

“Een paar dagen na de diagnose was er veel dankbaarheid”, zegt Auclair. “Ik voelde me heel gelukkig dat ik de toneelschool had gedaan en over de hele wereld had gereisd.”

Daarop volgde echter een zes maanden durende periode van diepe depressie, shock en pijn. Tijdens een latere reis naar Thailand hoorde Auclair van een klooster waar stilteretraites met meditatie werden gehouden. “Ik voelde me meteen thuis in de beoefening”, zegt hij. “Alles klopte, ik kreeg antwoord op veel van mijn vragen.”

Auclair meldde zich aan voor een stilteretraite van drie maanden bij de Insight Meditation Society (IMS) in Massachusetts, onder begeleiding van Joseph Goldstein, medeoprichter van IMS. “Joseph heeft me geleerd hoe je kwetsbaar moet blijven. Ik heb uren besteed aan het kijken naar de arbeiders die de boom in stukken zaagden en verwijderden. Ik zag iets gedeconstrueerd worden. En ik deconstrueerde de ervaring van Pascal zijn op hetzelfde moment: Wat is Pascal? Een reeks gemoedstoestanden. Wat is Pascal? Een reeks sensaties. Wat is Pascal? Een reeks indrukken, een reeks identiteiten.”

Auclair is al twintig jaar ondergedompeld in boeddhistische beoefening en geeft nu les bij het Spirit Rock-meditatiecentrum in Californië. Hij zegt dat het aanschouwen van de dood de belangrijkste spirituele lering is. “Veel spirituele reizen zijn gebaseerd op de ontkenning van de dood, een hemel, een eeuwigheid, zodat je niet met de dood geconfronteerd hoeft te worden”, zegt hij. “Maar we moeten het onder ogen zien. We noemen de ‘grote dood’ het moment waarop het lichaam sterft. En mensen zeggen: “Oh mijn god, ze zijn gestorven, wat vreselijk.” Maar voor mij is dit een symbool voor alles wat er in ons leven gebeurt – deze vergankelijkheid, dit niet weten wat er gaat komen. De grote dood dient om de kleine sterfgevallen te informeren – de dood van romantische relaties, de dood van momenten van schoonheid. Het is een gesprek tussen beiden. ”
“De dood onder ogen zien is een middel om te verzachten”, zegt Auclair.


Pascal Auclair begeleidt tussen 8 en 18 november twee retraites in Nederland. 

8-11 november – Retraite speciaal voor mensen uit de LHBTI gemeenschap
12-18 november – Reguliere Vipassana retraite 

De retraites worden gegeven in Centrum Bosoord in Loenen en worden georganiseerd door de Stichting Inzicht Meditatie (SIM) in samenwerking met Stichting Sangha Metta. Voor informatie over de retraites kun je terecht op de website van de SIM en op de website van Sangha Metta.

Hieronder beantwoordt Pascal Auclair enkele vragen over de LHBTI retraite:

What made you decide to start doing retreats that are open to people of the LGBTI community exclusively?

LGBTQIA+ retreats have been going on for several years in the USA. I was invited by Arinna Weismen, one of our queer elders, to co-teach at one of the LGBTQIA+ retreat at Spirit Rock Meditation Center in California, a retreat center founded by Jack Kornfield.Personally as a gay man I had not felt the need to find myself in such an affinity group but I was curious to try it.

I have to say that I was very moved when I found myself sitting with other members of this community. Some aspects of my being seemed to relax and be fully allowed in the space, not just tolerated but truly made visible and seen, honoured and celebrated. The particular and unique ways I experience life, society and suffering were recognized. I was not so much a minority or possible target for a few days and it felt new, good and rich. The Dharma was explored through my queerness as well as every other parts of what makes me. It didn’t have to be left on the side and I didn’t have to translate an heterosexual perspective of the teachings.

I was touched also to hear some participants tell us they would not have come to one of the regular retreats offered at the center, not knowing if they would have felt truly welcomed, included, safe or seen. Some trans, gender-queer, a-gendered or gender non-conforming folks wanted to make sure their experience would be recognized, valued and represented by the teachers. Erasing or shaming people who do not live according to the norm is often done unconsciously by members of the dominant groups. At LGBQTIA+ retreats, the teachers are queer in some way. Still, as a white cis-gender (not trans-gender) male teacher I have to be very conscious of the way I can erase others experience and make my experience the norm.

What is the added value these specific retreats offer over a regular retreat one could go to as a lesbian/gay, trans, bi or intersexual men or women?

The added value is some of the things I mention in response to your first question : Safety (reduction of the number of micro-agressions possible); Relaxation of my queer body; visibility of the specific experience I have as a trans, bi, queer, gay or intersex person; validation of my spiritual path through these essential aspects who I am; a sense of community and the support I get from that community; empowerment.

You’ll be doing two (back to back) retreats in The Netherlands, in what way would they differ (if they do) and in what way would they touch similar themes?

Each retreat is different partly because it is made of different individuals coming together and creating a certain field of practice. What remains is the powerful presence of the silence, the successions of sitting and walkings, and the Dharma (Instructions and teachings of the Buddha) guiding us in our exploration and reflections. In both retreats we will be valuing and cultivating a balanced, friendly and curious presence, getting to know and investigating whatever arises in our experience, the beautiful and the uncomfortable. Our human nature will be there at the center of both retreats, and will will learn to attend to it wisely, compassionately so that we can find more ease and freedom inwardly, and so that we can protect and support the life around us as well.

Foto header: Benôit Guérin